130 lat Ochotniczej Straży Pożarnej Miasta Tczewa

2026.04.15. 10:04

Ochotnicza Straż Pożarna w Tczewie została założona 22.11.1896 r. z inicjatywy ówczesnego burmistrza miasta Ludwiga Dembskiego (po 1904 r. zmienił nazwisko na Eichhart).

W skład komitetu założycielskiego tczewskiej OSP weszło dziesięć osób. Między innymi byli to panowie: A. Friedrich - kupiec, Augustyn Jeep - mistrz kowalstwa, Rudolf Gladies - mistrz krawiecki, Hinz - budowniczy miejski, Gustaw Kling - kupiec, Wilhelm Liebing - zegarmistrz, Gustaw Liedtke - mistrz piekarski, Franciszek Wodtke - mistrz murarski, B. Schramm. Już wtedy było 16 czynnych członków. Jeszcze przed oficjalnymi wyborami władz tczewskiej OSP strażacy ochotnicy zorganizowali pierwsze ćwiczenia bojowe w dniu 7.03.1897. Uroczyste zaprzysiężenie nowo wybranych władz OSP miasta Tczew zorganizowano 22.03.1897 r. w sali ówczesnego progimnazjum przy obecnej ulicy Obrońców Westerplatte. Uroczystość zaszczycili swą obecnością członkowie rady miasta i członkowie magistratu w pełnym składzie. Do tczewskiej Ochotniczej Straży Pożarnej wstąpiło 53 członków czynnych, w tym wszyscy założyciele oraz 37 członków wspierających. Na pierwszego naczelnika OSP (wtedy nadbrandmistrza) wybrano Franciszka Wodtke. Na jego zastępców w randze brandmistrza mianowano Gustawa Liedtke oraz Wilhelma Liebinga.

Po zakończeniu pierwszej wojny światowej Franciszek Andrzej Fabian; kierownik Wydziału Bezpieczeństwa Zarządu Miasta Tczew mianował Franciszka Murawskiego pierwszym gospodarzem nowo oddanej siedziby Ochotniczej Straży Pożarnej przy ul. Lecha 11. Funkcję tą pełnił on do lutego 1940 r. W 1934 r. z inicjatywy ówczesnego Zarządu Oddziału Powiatowego Związku Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polski przy Ochotniczej Straży Pożarnej w Tczewie zorganizowano Żeńską Służbę Samarytańsko-Pożarniczą (ŻSSP). Jej pierwszą komendantką została Gertruda Śliżewska.

Na przestrzeni 130 lat istnienia Ochotniczej Straży Pożarnej Miasta Tczewa jej główne cele i zadania się nie zmieniły, od lat i zawsze są takie same. Pierwszym priorytetowym zadaniem jest prowadzenie działalności mającej na celu zapobieganie pożarom oraz ścisłe współdziałanie w tym zakresie z Jednostkami Ratowniczo-Gaśniczymi Państwowej Straży Pożarnej. W pierwszej kolejności poprzez udział w akcjach bojowych, ratowniczo-gaśniczych przeprowadzanych w czasie pożarów, zagrożeń ekologicznych związanych z ochroną środowiska powstałych w wyniku wypadków drogowych oraz innych klęsk żywiołowych.

Dziś te działania wynikające z przepisów o ochronie pożarowej i określone w statucie OSP często wybiegają poza zakres tam zawarty. Tczewscy strażacy często biorą udział w zawodach sportowo-pożarniczych, pokazach sprawnościowych dbając o swą sprawność i kondycję fizyczną. Ściśle wspomagają i uczestniczą we wszelkiego rodzaju imprezach patriotyczno-religijnych na terenie miasta i powiatu. Często pełnią funkcje reprezentacyjne uświetniając swą obecnością te zdarzenia. Tczewscy ochotnicy często są pierwszym zabezpieczeniem nie tylko od strony pożarowej wielu imprez masowych. Są wszędzie tam, gdzie się ich potrzebuje. Obecnie funkcję prezesa OSP Miasta Tczewa piastuje Marcin Gibas, a funkcję naczelnika pełni Marian Lewandowski.

W przededniu wspomnienia liturgicznego Świętego Floriana, patrona strażaków obchodzonego w Kościele Katolickim 4 maja z okazji Jubileuszu 130-lecia powstania OSP w Tczewie z inicjatywy Adama Murawskiego, tczewskiego filatelisty Poczta Polska S.A. wydała 11 dziewięcioznaczkowych arkuszy Spersonalizowanych Znaków Opłaty Pocztowej w opcji MójZNACZEK upamiętniający ten piękny Jubileusz, a także 5 arkuszy Spersonalizowanych Znaków Opłaty Pocztowej w opcji MójZNACZEK upamiętniający Jubileusz 30-lecia służby naczelnika druha Mariana Lewandowskiego. Warto dodać, że piękny projekt graficzny Loga Jubileuszowego 130-lecia OSP wykonał pan Marcin Stolarski, pracownik Starostwa Powiatowego w Tczewie

Źródło: Murawski A., Rodzinne Tradycje Strażackie, Wydawnictwo "Region" Gdynia 2016.

Adam Murawski