Sambor II. Między historią a legendą

2026.01.29. 15:57

29 stycznia 2026 r. w Tczewie, w placówce kulturalnej Fabryka Sztuk, w kamienicy przy ul. Podmurnej 15 odbył się wernisaż wystawy "Sambor II. Między historią a legendą".

To kolejna wystawa historyczna w Fabryce Sztuk kierowanej już od 19 lat przez panią dyrektor Alicję Gajewską. W swej bogatej ofercie kulturalnej placówka ta nie tylko zajmuje się organizacją różnorodnych wystaw (w tym filatelistycznych m. in. 12-20.10.2007 r. Krajowa Wystawa Filatelistyczna "150 lat Mostu w Tczewie), ale również edukacją, organizacją imprez plenerowych, warsztatów rodzinnych oraz gromadzeniem i przechowywaniem muzealiów czy wyrobów rękodzieła i rzemiosła artystycznego kociewskich Twórców Ludowych.

Wystawa "Sambor II. Między historią a legendą", której wernisaż przewidziano w przeddzień obchodów Dnia Miasta Tczewa, upamiętniającego powrót miasta do Polski 30 stycznia 1920 r. zorganizowana jest w roku Jubileuszu 800-lecia Parafii p.w. Podwyższenia Krzyża Świętego w Tczewie. Kuratorem wystawy poświęconej księciu lubiszewsko - tczewskiemu jest Marta Murawska, autorką większości grafik Aleksandra Ujazdowska-Bałdowska. Wśród wielu ciekawych eksponatów zgromadzonych na tej wystawie będzie można zobaczyć m. in. artefakty odkryte podczas prac badawczych prowadzonych przez archeolog, panią Renatę Wiloch-Kozłowską w rejonie Lubiszewa i Stanisławia, a także w krypcie kościoła farnego. Są również ornaty i inne przedmioty liturgiczne wypożyczone przez ks. dr Łukasza Kątny, proboszcza tczewskiej Fary. Na wystawie będzie można wybić sobie pamiątkową monetę, denar tczewski. Jest ona wzorowana na tych z Mennicy Sambora II wybijanych w okresie 1250 - 1271 z wizerunkiem gryfa. Były one bite z cienkiej, srebrnej blaszki (tzw. brakteaty). Ich cechą charakterystyczną jest to, że wizerunek gryfa jest wypukły i widoczny tylko z jednej strony. Rewers takiej monety stanowił negatyw stempla. Nie tylko historia przewija się na tej wystawie. Jej ciekawym uzupełnieniem jest grafika i piękna scenografia oraz opowiadanie przewodnika o legendzie porwania Małgorzaty, córki księcia Sambora II przez skrzydlatego, czarnego potwora. Dla osób, które dotychczas nie odwiedziły jeszcze filii Fabryki Sztuk przy ul. Podmurnej 15 ciekawostką będzie możliwość zobaczenia fragmentów murów obronnych przebiegających przez sam środek kamienicy. To relikt przeszłości wprawdzie nie z okresu panowania księcia Sambora II, ale trochę późniejszych, z początku XIV wieku, gdy w Tczewie rządzili Krzyżacy.

Na wystawie każdy ze zwiedzających będzie mógł się zaopatrzyć w kartki widokowe o dwóch różnych wersjach przygotowane przez Fabrykę Sztuk z pięknymi grafikami Aleksandry Ujazdowskiej-Bałdowskiej oraz przybić sobie pamiątkowe stemple pieczęci Sambora II i jego żony Mechtyldy. Z okazji wystawy "Sambor II. Między historią a legendą" z inicjatywy Adama Murawskiego, tczewskiego filatelisty Poczta Polska S.A. wydała jedenaście dziewięcioznaczkowych arkuszy Spersonalizowanych Znaków Opłaty Pocztowej w opcji MójZNACZEK upamiętniający wernisaż w/w wystawy.

Adam Murawski